Engelse roots, ook in de familiegeschiedenis van Frugte

Thomas Upton ontmoet zijn Anna die hem onderdak geeft…..het zou zo maar hebben gekund.

Thomas den Engelander. Zo werd zijn naam in de registers van de kerk in het Duitse Engter omschreven. Thomas Opten. Oppen, Upton, Opton, Otten en af en toe Opten. Het klinkt uit een mond van een Engelsman in een Duits boerengehucht ongeveer hetzelfde. Maar meest gebruikt uiteindelijk: Thomas Opten. In Engeland zal hij waarschijnlijk Upton of Opton hebben geheten, want die naam komt in ieder geval voor in de geschiedenis van de Engelse familienamen. De oudste zoon, Johann Thomas, trouwde op 14 december 1791 in Roden met Aaltien Hindriks. In het kerkregister staat hij vermeld als Jan Upton, geboren in Engter. Hetgeen het waarschijnlijk maakt dat Opten is afgeleid van Upton.

Een Frugte heeft dus niet alleen Duitse, maar ook Engelse voorouders. Immers, Opten (Upton), getrouwd met Anna Gertrud Köpkes, kreeg vier kinderen van wie Alida Margaretha uiteindelijk trouwde met Johann Heinrich Früchte, zoon van een Duitse landarbeider uit Kalkriese.
Hoe kwam die Thomas Opten in godsnaam in Duitsland terecht? Het blijft natuurlijk een beetje gissen, maar wie de geschiedenisboeken induikt, komt al gauw terecht bij de grote Zevenjarige Oorlog in de periode van 1757 tot 1763. De Zevenjarige Oorlog is de verzamelnaam van enkele oorlogen gestreden tussen 1756 en 1763 in Europa en zijn kolonies. Pruisen kon ternauwernood standhouden tegen onder meer Oostenrijk, dat Silezië wilde heroveren. Oostenrijks bondgenoten Frankrijk en Spanje werden verslagen en moesten ten gevolge van de Vrede van Parijs enkele kolonies afstaan aan Groot-Brittannië. De Engelsen speelden een grote rol in de strijd en waren binnen en buiten Europa bij diverse strijdtonelen vertegenwoordigd. Dus ook bij veldslagen in Pruisen (Bron: Wikipedia).

Onze Thomas was een Engelse infanterist, een ‘redcoat’. Dat weten we omdat hij zo ook wordt genoemd in de bovengenoemde kerkregisters van Engter. Deze infanterist zwerft niet zomaar wat rond in het gebied ten oosten van Osnabrück. Mogelijk dat hij is gevlucht of de weg is kwijtgeraakt (dat kan uiteraard ook) in de chaotische veldslagen bij Hastenbeck, Warburg of Vellinghausen in de periode tussen 1757 en 1761. Oorlogsgeweld dat niet al te ver verwijderd is van de boerengehuchtjes ten oosten van Osnabrück en dan praten we over oorlogsgebieden die op 60, 90 of 120 kilometer afstand liggen.

Hoe dan ook, Thomas Opten is niet met zijn regiment teruggekeerd in Engeland. Integendeel. Hij vluchtte, of raakte de weg kwijt, en belandde uiteindelijk in de omgeving van Engter. Als hij is gevlucht, dan is het ook zeer aannemelijk dat Opten geen enkele behoefte had om terug te keren naar Engeland met de kans op fysieke straffen of zelfs de doodstraf, alhoewel die toch voornamelijk bleef voorbehouden aan moordenaars. Want vluchten of deserteren wordt in de strenge discipline van de Engelse regimenten niet geaccepteerd.

Opten zal zeker niet uit vaderlandsliefde zich gemeld hebben bij een regiment. Veelal was er in die tijd sprake van een economische noodzaak. Beter een basis inkomen met voedsel en kleding dan helemaal niets. Ook zou het mogelijk zijn geweest dat Thomas Opten gedwongen werd tot dienstplicht vanwege de diverse oorlogen die in die tijd werden gevoerd. Opten ging in ieder geval als ‘redcoat soldier’ naar Duitsland om daar te strijden tegen de Fransen waar de Engelsen in die periode altijd mee in oorlog zijn geweest. En dat hij uiteindelijk in Pruisen zou blijven omdat hij verliefd werd op een zekere Anna had hij in Engeland ook niet kunnen bedenken.
De ‘Redcoat’ trouwde uiteindelijk zijn Anna en zij kregen vier kinderen. Ook deze informatie is afkomstig uit de kerkboekregisters van Engter. Drie van hen zochten hun heil in het westen. Margaretha Alida ging met haar Johan naar Linschoten waar de geschiedenis van de Frugtes in Nederland begon. Johann Thomas en Carl vertrokken naar Groningen en werden met hun Groningse vrouwen echte Groningers. De geschiedenis van Johann en Carl en hun nakomelingen worden elders op deze site beschreven.

Gezinsblad van Thomas Opten (Upton)

Thomas Opten, geb. Engeland 1731, † Kalkriese 12 dec. 1800, tr. Anna Gerdrud Köpkes, ged. Engter 6 jan. 1733, dr. van Jost Herbort en Gretke.

Uit dit huwelijk:
1. Johann Thomas Opten, geb. Engter 16 maart 1763, † Groningen 11 sept. 1826, tr. 1e vóór 1793 Aaltien Hindriks, geb. Drenth omstr. 1759, † Groningen 25 maart 1815; tr. 2e Groningen 18 aug. 1816 Trientje Abels, geb. Woltersum 13 sept. 1761, † Groningen 3 okt. 1843.
2. Carl Opten, geb. Engter vóór 15 sept. 1765, † Groningen 30 mei 1851, tr. 1e Groningen (ondertr. 6 juli) 1792 Geesjen Hindriks Bozen, geb. Zuidlaren omstr. 1759, † Groningen 19 febr. 1826; tr. 2e Groningen 7 juni 1827 Beijltijn Havinga, ged. Groningen 4 dec. 1774, winkelierster 1827-, † Groningen 29 okt. 1853.
3. Maria Charlotte Opten, ged. Engter 18 juni 1769, tr. Engter 26 okt. 1797 Johann Friedrich Spielmann, geb. Engter 1769, † 1830.
4. Margaretha Alida Opten, geb. 14 mei 1772, ged. Engter 30 mei 1772, † Linschoten 13 maart 1863, tr. Loenen 12 juli 1799 Johan Heinrich Fruchte, geb. Engter 10 juni 1768, † Linschoten 22 sept. 1823, zn. van Johan Henrich Früchte en Catherina Margaretha Vollmer.

Infanterist Thomas Opten uit Engeland trouwt met Duitse Anna

Geef een reactie

%d bloggers liken dit: