Genoeg grond voor Willem dye Cruve Willems

Gezicht op het dorp Cothen met links een hoektoren van kasteel Rijnestein en rechtsachter de Nederlands Hervormde kerk. Bron: Utrechts Archief

Kruijf, Cruijff,  De Kruif, of De Kruijf. Wie zo heet, zal ongetwijfeld zich wel eens hebben afgevraagd waar die naam vandaan komt. Daarvoor gaan wij terug naar de Middeleeuwen. Want de voorouders van de Kruijffen of Cruijffen etc. heetten vooral Cruve….krul, in de heel oude betekenis. Zij kwamen met name uit het gebied ten zuidoosten van Utrecht. Ga terug naar het verleden van deze familie en je komt terecht in Darthuizen, Overlangbroek, Cothen, Woudenberg. Kleine dorpjes, goed bebouwbaar grond, water. Vooral dat laatste, geschikt grond en water, waren essentieel voor de basisbehoeften van onze voorouders.

Mijn moeder heette De Kruijf. Johanna Elisabeth. Hetgeen betekent dat ik afstam van De Cruve uit de Middeleeuwen. Via aktes, vermeldingen in doop en begraafregisters gaat het spoor in ieder geval terug naar Willem Dye Cruve Willems. Willem de Cruijff. Uit bewaarde documenten zou moeten blijken dat deze Willem is geboren rond 1465. Ook het jaartal 1473 wordt genoemd, maar uitgaande van de grondige studie van Kees van Schaik (Overlangbroek op de kaart gezet) houden we voorlopig dit jaartal van 1465 aan en is deze Willem dus geboren in Cothen.

Boven de Kromme Rijn bevond zich een moerassig gebied , dat in de 12e en 13e eeuw ontgonnen en bewoonbaar werd gemaakt. Wat ontstond was een vruchtbaar landschap ten zuiden van de Utrechtse heuvelrug en begrensd door de Kromme Rijn, waarin kleine gemeenschappen als Overlangbroek, Darthuizen, Cothen en Langbroek waren te vinden. Cothen en omgeving waren gedurende lange tijd in het bezit van de Utrechtse kerk.  In 1322 werd ook Dwarsdijk door de Utrechtse Bisschop overgedragen aan het Domkapittel.  En in dat gebied speelden de voorouders van De Kruijf een vooraanstaande rol.

Zo ook Willem dye Cruve Willems. Willem trouwde met Elysabeth Woutersdr. De Wijs en kreeg met haar voor zover kon worden achterhaald vier kinderen, Willem jr, Jan, Sebastiaan en Wouter.

Uit de beschikbare aktes en documenten uit het verre verleden blijkt dat deze Willem veel grond in leen had en in Darthuizen op het erf ‘De Rijt’ woonde. Hoe hij daar terecht kwam heeft te maken met zijn vrouw Elysabeth de Wijs die in 1492 was beleend met deze boerderij. Willem dye Cruve kreeg later meer land ter beschikking.  Ook kwam hij in het bezit van diverse boerderijen, waaronder in 1505 Hofstede Nellesteijn.

Zowel De Rijt als Nellesteijn worden nog steeds genoemd. De Rijt is nu Hoeve De Riet aan de Bremweg in Cothen, Nellesteijn kwam in de 18e eeuw in eigendom van de kerk van Overlangbroek.

Wie de ouders van Willem Dye Cruve zijn blijft gissen. De naam van Dirck Jansz dye Cruve wordt genoemd. Hij is geboren in 1435, trouwde met Clemijnse van Catwijck en kreeg twee zoons (althans, voor zover bekend). Jan Dirckz dye Cruve werd geboren in 1460, Willem in 1473. Of was het toch 1465? Clemijnse overleed na de geboorte van het eerste kind en Dirck Jansz trouwde opnieuw en uit dat huwelijk zou Willem zijn geboren in Cothen.

Aangezien er nogal wat Cruijffen (‘Cruves) waren in die omgeving van Cothen is het heel goed mogelijk dat het toch weer anders in elkaar zit. Want ook komt een andere vader om de hoek kijken: Wyllam Jans de Cruf, geboren rond 1440. En deze Wyllam is weer de zoon van Jans de Cruf, geboren in 1415.  Wil de echte vader dan nu opstaan?

Deze en andere namen worden in diverse gepubliceerde stambomen genoemd. Het enige dat vrij zeker lijkt is dat Willem Dye Cruve Willems de stamvader is van ‘mijn’ De Kruijf.

 

Gezinsblad van Willem De Cruijff (Dye Cruve Willems)

Willem De Cruijff (Dye Cruve Willems), geb. Cothen (?) omstr. 1465, † Overlangbroek 1545, zn. van Dirck Aelbertsz De Cruijff (Dye Cruve) en Clemense Jacob Sannedr Van Catwijk, tr. Elysabeth Woutersdr. De Wijs, geb. 1477, † 1526.

Uit dit huwelijk:

  1. Willem Willemsz De Jonge De Cruijff, geb. Cothen 1494.
  2. Jan Willemszn Die Cruve, geb. Overlangbroek 1495, † na 1571, tr. vóór 1523 Dirkje Hermans Van Zijl.
  3. Sebastiaan Willems De Cruijff, geb. 1500.
  4. Wouter Willemsz De Cruijff, geb. Darthuijzen 1500.
De stamvader boerde goed
Getagd op:        

Geef een reactie

%d bloggers liken dit: